Staż a brak ciągłości pracy

„Czy jeśli brak ciągłości pracy przekroczy okres 30 dni, to staż pracy będzie liczyć się od nowa? Czy moje dotychczasowe okresy składkowe będą brane pod uwagę przy uwzględnianiu świadczeń emerytalnych? Czy istnieją jeszcze jakieś inne konsekwencje braku ciągłości zatrudnienia w tej kwestii?”

Podstawa prawna

Staż pracy to łączna długość wszystkich okresów zatrudnienia, która wpływa na uprawnienia pracownicze, takie jak prawo do urlopu wypoczynkowego, emerytury, dodatku stażowego czy odprawy. Do stażu zalicza się lata pracy na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę, niezależnie od przerw czy wielkości etatu. Wyróżnia się dwa rodzaje stażu: ogólny (wszystkie okresy zatrudnienia) i zakładowy (okresy u jednego pracodawcy). Przy czym w świetle przepisów prawa pracy ciągłość zatrudnienia nie jest warunkiem dla zaliczenia wcześniejszych okresów pracy do ogólnego stażu pracy, a zatem jeżeli przekroczy np. 30 dni to nie będzie skutkować obliczaniem stażu pracy „od nowa”. Przerwa taka natomiast może mieć wpływ na konkretne uprawnienia pracownicze. Staż pracy odgrywa zasadniczą rolę przede wszystkim przy określaniu wymiaru urlopu wypoczynkowego. Liczba dni, przysługująca pracownikowi, uzależniona jest od okresu zatrudnienia (art. 154 k. ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy^[1]). Przy czym liczy się w tym przypadku staż pracy ogólny, co wynika wprost z art. 154¹ K., który zakłada, że do okresu zatrudnienia liczy się okresy zatrudnienia bez względu na przerwy i sposób ustania stosunku pracy. Przerwy mogą mieć również znaczenie w przypadku zakładowego stażu pracy, gdy pracodawca uzależni określone świadczenia od nieprzerwanego okresu zatrudnienia u siebie (np. nagrody jubileuszowe). Z przerwą w zatrudnieniu związane też jest nabycie prawa do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego (art. 4 i 29 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa^[2]).

W kontekście uprawnień emerytalnych brak ciągłości zatrudnienia nie ma negatywnego wpływu na ustalanie prawa do emerytury. System ubezpieczeń społecznych opiera się na okresach składkowych i nieskładkowych, które są sumowane przy ustalaniu prawa do świadczeń, takich jak emerytura. Okresy składkowe to te, w których odprowadzano składki, np. okres zatrudnienia, podczas gdy okresy nieskładkowe obejmują czas, w którym świadczenia były pobierane, ale nie odprowadzano składek, jak np. okres nauki w szkole wyższej, świadczenie rehabilitacyjne czy pobieranie zasiłku chorobowego (art. 6 7 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych^[3]). Tym samym dotychczasowe okresy składkowe będą w całości uwzględniane przy ustalaniu prawa do świadczenia emerytalnego, niezależnie od długości przerwy pomiędzy nimi.