Pogotowie ratunkowe kończy 135 lat

Historia pogotowia ratunkowego w Polsce zaczęła się 6 czerwca 1891 r. Właśnie wtedy na ulice Krakowa wyjechała pierwsza karetka, zaprzęgnięta w parę koni.

Pierwsza „buda ratunkowa” w Krakowie

Rewolucja przemysłowa, dynamicznie rozwijająca się w Europie w XIX w., powodowała szybki rozwój miast. Powstawały duże aglomeracje, rozwijał się przemysł. Jednym ze skutków tego rozwoju były także różnego rodzaju wypadki, podczas pracy, w obiektach przemysłowych, na ulicach itp. Koniecznością stało się powołanie nowej służby, która mogłaby szybko nieść pierwszą pomoc w takich przypadkach. Tak powstało pogotowie ratunkowe.

Pierwsza taka instytucja w Europie powstała w Wiedniu 1883 r. Stacja została wyposażona w konne pojazdy ratunkowe z noszami do przewozu chorych i poszkodowanych, miejscem dla lekarza oraz podręcznym sprzętem ratunkowym.

„Pierwszą krakowską »budę ratunkową« sprowadzono z Wiednia w 1891 r. Na boku ambulansu umieszczono logo Krakowskiego Ochotniczego Towarzystwa Ratunkowego, a na dachu naftowe lampy i alarmowy dzwonek” – napisano na stronie Muzeum Ratownictwa w Krakowie. „W skład załogi pogotowia wchodził woźnica, sanitariusz i lekarz – zazwyczaj student wydziału lekarskiego. Kolejne ambulanse sukcesywnie zasilały tabor pogotowia: w 1894 r. w Krakowie były już trzy takie wozy ratunkowe, a w 1900 r. jeden z nich wyposażono w ogumione koła” – napisano dalej.

Pogotowia ratunkowe w każdym większym mieście

Wzorem Krakowa kolejne stacje pogotowia ratunkowego powstały we: Lwowie (1893 r.), Warszawie (1897 r.), Łodzi (1899 r.), Wilnie (1901 r.) i Lublinie (1917 r.)

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 r. rozwój pogotowia ratunkowego postępował powoli. W 1922 r. dr Zawadzki pisał: „Dotychczas w Polsce tylko Warszawa, Kraków, Lwów, Wilno, Łódź i Lublin posiadają pogotowie ratunkowe. Zagłębie nosi się z tą myślą. Każde większe miasto, każdy większy ośrodek fabryczny powinien mieć stację ratunkową, jest to nie tylko wskazanie z uczuć humanitarnych płynące, ale wprost z obliczeń materialnych”.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego z 2024 r., w Polsce funkcjonowało 1664 zespoły ratownictwa medycznego dysponujące ambulansami, w tym 1416 podstawowych i 248 specjalistycznych. W porównaniu z rokiem poprzednim ich liczba wzrosła o 47 zespołów. (PAP)