Ministerstwo Zdrowia proponuje regulacje dot. leczenia za granicą i tworzenia ośrodków chorób rzadkich

Regulacje dot. leczenia za granicą, tworzenia ośrodków chorób rzadkich i zmiany rozliczania składki zdrowotnej przedsiębiorców obejmuje wielowątkowy projekt ustawy przygotowywanej przez resort zdrowia. Założenia projektu zostały opublikowane w wykazie prac legislacyjnych rządu.

Szczegóły projektu regulacji

Zgodnie z założeniami projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw ma zawierać kilkanaście wątków. Wśród nich są regulacje dotyczące leczenia transgranicznego. Chodzi m.in. o osoby, które pobierają emerytury i renty z innych państw UE, EFTA i Wielkiej Brytanii.

• Przygotowywany dokument zakłada uszczelnienie zasad pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tych świadczeń. Zmiany obejmą też zasady zwrotu kosztów leczenia za granicą i dostosują polskie przepisy do wymogów prawa UE.
• Założenia projektu przewidują także przyznanie ministrowi zdrowia nowych uprawnień dotyczących dostępu do danych ZUS. Teraz ma je jedynie minister właściwy do spraw rodziny i zabezpieczenia społecznego. Resort zdrowia uzyskałby możliwość analizy danych w zakresie składek zdrowotnych, w tym sprawdzania, jaka jest skala nieopłaconych składek zdrowotnych i nadpłat.
• Przygotowywany dokument porządkuje finansowanie leczenia osób umieszczonych w Krajowym Ośrodku Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie. Zgodnie z projektem świadczenia zdrowotne tej grupy osób realizowane ogólnodostępnych podmiotach leczniczych byłyby finansowane przez NFZ, niezależnie od tego, czy mają status osoby ubezpieczonej.
• Obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym mają zostać również objęci absolwenci kierunków lekarskich i lekarsko-dentystycznych prowadzonych w językach obcych w czasie półrocznego szkolenia praktycznego. Według autorów projektowanych zmian ma to usunąć istniejące wątpliwości interpretacyjne dotyczące ich statusu w systemie ochrony zdrowia.
• Dokument obejmuje także zmiany w zakresie zatrudniania specjalistów do Narodowego Funduszu Zdrowia. Celem jest „stworzenie mechanizmów prawnych umożliwiających NFZ pozyskiwanie pracowników o wymaganych wysokich kompetencjach, w szczególności pracowników z wykształceniem medycznym”. Przygotowywany dokument łagodzi ograniczenia dotyczące dodatkowej pracy i działalności gospodarczej.
• Założenia projektu przewidują zmiany w zasadach rozliczania nadpłat składki zdrowotnej przedsiębiorców. Niskie nadpłaty, czyli do 160 zł, nie byłyby zwracane przelewem, lecz pozostałyby na koncie płatnika i zaliczone na poczet przyszłych zobowiązań. Kwoty przekraczające ten próg ZUS z zasady miałby zwracać automatycznie, bez konieczności składania odrębnego wniosku. Ma to ograniczyć koszty obsługi rozliczeń.
• Projektowany dokument wprowadza przepisy regulujące funkcjonowanie Ośrodków Eksperckich Chorób Rzadkich. Status takich placówek będzie nadawany przez ministra zdrowia na pięć lat. Ośrodki będą musiały spełniać określone wymagania dotyczące diagnostyki i leczenia. Zmiany mają poprawić dostęp pacjentów z chorobami rzadkimi do wyspecjalizowanej, skoordynowanej opieki medycznej.
• Założenia projektu przewidują również zmiany dotyczące Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. W tym m.in. odejście od sztywnego terminu przekazywania rekomendacji ministrowi zdrowia. Termin ten ma być każdorazowo określany przez ministra w zleceniu.
• Projektowany dokument dotyczy też osób bezdomnych. Chodzi o procedurę potwierdzania prawa do świadczeń zdrowotnych dla osób nieubezpieczonych. Zmiany rozszerzają krąg urzędników mogących wydawać decyzje. To gmina ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały osoby bezdomnej, a jeśli takiego miejsca nie da się ustalić – gmina miejsca jej aktualnego pobytu.
• Przygotowywane założenia projektu wprowadzają również obowiązek stałego uczestnictwa laboratoriów w programach zewnętrznej oceny jakości.

Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów to trzeci kwartał 2026 r. (PAP)