Eksperci: profilaktyka RSV pozwala zredukować liczbę najcięższych hospitalizacji wśród seniorów o 90 proc.

Skuteczna profilaktyka RSV pozwoliła zredukować liczbę najcięższych hospitalizacji wśród seniorów nawet o 90 proc – zauważyli eksperci z Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych. W tym sezonie infekcyjnym na wirusa zachorowało ponad 100 tys. osób.

Profilaktyka powinna być szeroko dostępna

Eksperci z Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych, powołując się na dane z Centrum e-Zdrowia wskazali, że w obecnym sezonie fala infekcji RSV uderzyła później w stosunku do poprzednich lat, pojawiając się po szczytach zachorowań na COVID-19 oraz grypę. Podkreślili, że wciąż obserwujemy rosnącą krzywą zachorowań na RSV, a w przypadku wirusów najważniejsza jest profilaktyka.

Eksperci ocenili jednak, że aby mogła być skuteczna, musi być powszechnie dostępna, a szczepienia realizowane w aptekach są tego przykładem.

Zaznaczyli, że wyraźne efekty tej dostępności widać właśnie na przykładzie wirusa RSV. Przywołali też dane, z których wynika, że od początku sezonu infekcyjnego na wirusa zachorowało ponad 100 tys. osób, a zaszczepiło się łącznie ponad 540 tysięcy osób.

Eksperci podkreślili, że mimo tych pozytywnych sygnałów i ogromnej roli aptek należy pamiętać, że w skali całego społeczeństwa to wciąż zbyt mało, aby zbudować pełną odporność populacyjną.

Przypomnieli, że szczepienia przeciw RSV po raz pierwszy stały się w tym sezonie szerzej dostępne dla dorosłych, a objęcie ich refundacją od kwietnia 2025 r. to jeden z ważniejszych kroków z punktu widzenia systemowej efektywności kosztowej.

Twarde dowody naukowe

„Szczepienia w aptekach zdejmują z pacjentów, szczególnie tych starszych, spory ciężar organizacyjny. Zamiast umawiać się na konkretne terminy i czekać w przychodniach, po prostu przychodzą do nas – blisko domu, bez kolejek, w dogodnych godzinach. Praktyka szczepień w aptekach sprawiła, że więcej osób decyduje się na profilaktykę” – zaznaczył cytowany w komunikacie dr n. farm. Mikołaj Konstanty, prezydent Grupy Farmaceutycznej Unii Europejskiej, wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej.

Eksperci zauważyli też, że w przypadku RSV skuteczna profilaktyka pozwoliła zredukować liczbę najcięższych hospitalizacji wśród seniorów nawet o 90 proc.

„Dysponujemy dziś twardymi dowodami naukowymi potwierdzającymi, że profilaktyka szczepienna wielokrotnie zwraca się całemu społeczeństwu, zapobiegając ciężkim przebiegom chorób, redukując liczbę hospitalizacji i zwalniając miejsca na oddziałach” - zaznaczył pulmonolog prof. dr hab. n. med. Adam Antczak.

RSV na świecie

Eksperci przywołali dane rzeczywiste z USA, pochodzące z analiz systemu Kaiser Permanente, które wskazują, że u osób w wieku 60 lat i starszych, w większości powyżej 75. roku życia i z licznymi chorobami współistniejącymi, szczepienie przeciw RSV wiązało się z około 87-89-proc. redukcją hospitalizacji oraz wizyt na oddziałach ratunkowych związanych z RSV, a także z około 90-proc. zmniejszeniem liczby ciężkich przypadków wymagających leczenia szpitalnego.

Podobne wyniki uzyskano w brytyjskim programie monitorującym HARISS, gdzie w populacji osób w wieku 75-79 lat skuteczność szczepienia przeciw RSV wyniosła 82 proc. w zapobieganiu hospitalizacjom związanym z RSV oraz około 87 proc. w zapobieganiu ciężkim przebiegom choroby wymagającym m.in. tlenoterapii.

Z kolei w Szkocji, gdzie po wdrożeniu narodowego programu szczepień przeciw RSV i osiągnięciu wszczepialności na poziomie 68 proc. w grupie docelowej, liczba hospitalizacji osób starszych spadła aż o 62 proc. już w pierwszym sezonie działania programu.

Czym jest RSV?

RSV to wirus, który atakuje układ oddechowy. Zakażenia RSV występują sezonowo, zwykle w okresie od jesieni do wiosny. RSV leczy się objawowo, nie ma celowanej terapii przeciwwirusowej. Przed zakażeniem chroni szczepionka, a w przypadku małych dzieci dodatkowo przeciwciała monoklonalne. Osoby dorosłe mogą się zaszczepić w czasie całego sezonu infekcyjnego, ale najlepiej przed jego rozpoczęciem. Trwa on zwykle od października lub listopada do kwietnia lub maja. Na RSV można chorować więcej niż raz.

Wirus RSV przenosi się drogą kropelkową. Choroba jest najgroźniejsza dla niemowląt, szczególnie wcześniaków, osób starszych, zwłaszcza z chorobami przewlekłymi układu oddechowego, z wadami serca, po przeszczepach, w immunosupresji. (PAP)